استرس خوب، استرس بد – ۱۰ روش برای مواجه با استرس بد

استرس‌ عبارت‌ است‌ از واکنشهای‌ فیزیکی‌، ذهنی‌ و عاطفی‌ که‌ در نتیجه‌ تغییرات‌ و نیازهای‌ زندگی‌ فرد، تجربه‌ می‌شوند.

در تمام زندگی آن چه استحقاق نگرانی و تشویش را داشته باشد، هرگز وجود ندارد.

استرس یکی از زمینه های تحقیقی قدیمی است که سال هاست دانشمندان رشته های مختلف به بررسی آن پرداخته اند. دکتر هانس سلیه می گوید “استرس چاشنی زندگی است و یا بوسیدن مرگ … بسته به آنکه ما چگونه با آن کنار بیاییم”

متاسفانه بیشتر ما با آن بد برخورد می کنیم. بیش از حد نگران می شویم، بیش از حد انتقاد می کنیم، و زیاد عصبانی می شویم.

 شاید در نگاه اول استرس نتیجه عوامل ناخوشایند تلقی شود ولی طبق تعریف، استرس عبارت است از هر موقعیتی که فرد مجبور شود سازگاری معمول خود را تغییر دهد حال این موقعیت ممکن است “مشروط شدن تحصیلی “بوده و برای ما کاملاً ناخوشایند باشد و یا قبولی در امتحانات اعزام به خارج که احتمالاً برای بسیاری از ما، خوشایند محسوب می شود. این دو موقعیت هر دو استرس زا هستند چرا که در هر دو موقعیت ما مجبوریم شیوه ی همیشگی خود را تغییر دهیم. در اولی باید بیشتر درس بخوانیم تا اخراج نشویم و در دومی باید با آداب و سنن یک کشور خارجی، تنهایی و دور بودن از خانواده و… به شیوه ای جدید کنار بیاییم. در واقع اندکى استرس لازم است. بیشتر ما بدون احساس رقابت نمى‌توانیم در ورزش، موسیقى، کار و مدرسه موفق شده به کمال برسیم. بدون استرس بیشتر ما پروژه‌ها یا کار‌هاى خود را به موقع به پایان نخواهیم رسانید.

استرس خوب- استرس بد

استرس می تواند به دو شکل متفاوت تجربه شود

دیسترس: تجربه مداوم غرق شدن در مسئولیت هاست. دیسترس حرکت در تونل مشکلات است. بی آنکه انتهای تونل معلوم باشد. مانند مشکلات مالی، تعارض در روابط بین فردی، تعهدات بیش از حد، دست و پنجه نرم کردن با یک بیماری مزمن یا تجربه کردن یک ضربه روحی شدید.

یوسترس: نوعی استرس مثبت و مفید است. در حالت یوسترس ما تحت فشار هستیم ، ولی این فشار به ما انرژی و انگیزه می دهد تا مسئولیت هایمان را انجام داده و به اهدافمان برسیم. تحصیل کردن، ازدواج با فردی که دوستش داریم، ترفیع شغلی و تغییر شغل از جمله یوسترس های فشارزا اما مفید هستند.

بنابراین استرس همیشه مضر نیست. در واقع استرس می تواند ما را به سوی دادن پاسخ موثر به یک موقعیت هدایت کند( مثل اضطراب قبل از امتحان) این بدان معناست که شما می توانید تصمیم بگیرید که استرس اثر مثبت یا منفی روی زندگی شما داشته باشد.

پژوهش ها ی عملی و تجربه های شخصی نشان می دهد که ما نمی توانیم موقعیت های استرس آفرین را از زندگی حذف کنیم، اما می توانیم آنها را مدبریت کنیم.

 استرس هنگامی زیان آور است که شما توانایی کنترل آن را نداشته باشید. هنگامی که استرس شدید، برای مدت طولانی ادامه پیدا کند اثرات روحی- روانی شدیدی مانند افسردگی، عصبانیت، فقدان خلاقیت، مشکلات گوارشی، میگرن های شدید بر انسان مستولی می گردد

اثرات استرس چیست؟

یافته ها دال بر این است که موقعیت های استرس زای مکرر و فقدان مهارت های مقابله ای کارآمد در این گونه موقعیت ها ، احتمال بروز بیماری را در فرد افزایش می دهد. هنگامی که در یک وضعیت پر استرس قرار می گیرید، بدن شما به سرعت به استرس پاسخ می دهد. فشار خون بالامی رود، تعداد ضربان قلب و تعداد تنفس زیاد می شود و تعریق افزایش می یابد.استرس به شکلی عمومی بر دستگاههای مختلف بدن اثر می گذارد تا فرد توان ارایه واکنش های جنگ یا گریز را داشته باشد.

با این حال، استرس با طیفی از بیماری های جسمی نظیر سردرد، بیماری های عفونی( مانند آنفلوآنزا) ، بیماری قلبی- عروقی، دیابت، آسم و آرتریت روماتویید ارتباط دارد. به علاوه استرس، ارتباطی با خلق منفی و اختلالات خلقی مانند افسردگی و اختلالات اضطرابی نشان می دهد.

 

آثار استرس

جسمانی

  1. افزایش میزان ضربان قلب، افزایش فشار خون
  2. نفس نفس زدن
  3. انقباض عضلانی، دردهای بدنی، سردرد، میگرن، زخم معده، تهوع
  4. کاهش یا افزایش وزن
  5. مشکلات دیداری
  6. تکرر ادرار، احساس دفع، یبوست

 روان شناختی

  1. شناختی: مشکل در تفکر، مشکل در تمرکز، خود انتقادی، افزایش افکار ناکارآمد،
  2. رفتاری: زود از کوره در رفتن، سیگار کشیدن،  مصرف دارو، افزایش تمایلات وسواسی، انزوای اجتماعی، کم حوصلگی
  3. هیجانی: دمدمی مزاج شدن، احساس درماندگی، خشم، کاهش اعتماد به نفس، به آسانی ناراحت شدن و.

 

۱۰ روش برای مواجه با استرس بد

در شرکتهای پروژه محور، حجم زیاد کارها و اولویت بالای آنها در دفاتر مرکزی و عملیات بحرانی در سایتها (نصب تجهیرات سنگین، راه اندازی، …) باعث ایجاد تنشها و استرس های زیادی بر کارکنان می شود. در این قسمت به ارائه ۱۰ راهکار موثر برای مواجه با استرس های شغلی می پردازیم:

  1. مصرف کافئین (چای، ..) را کاهش دهید. مطالعات نشان داده اند که کافئین موجب افزایش سطح هورمونهای استرس می شود.
  2. غذای سالم مصرف کنید. از غذاهای چرب و فست فود اجتناب کنید.
  3. با علائم استرس مواجه نشوید. مصرف مواد الکلی، مسکن، نیکوتین … برای مواجه با خستگی، کم انرژی بودن، اضطراب، … در دراز مدت علائم استرس را تشدید می کنند.
  4. مکمل های غذاییتان را به دقت ارزیابی کنید. تمام کسانی که دچار استرس هستند نیازمند ویتامین و مواد معدنی نیستند. در این خصوص از پزشک مشورت بگیرید.
  5. صبحانه بخورید. حتی اگر برای رسیدن به اولین جلسه خود دچار تاخیر شده اید، یک لقمه چاشتی بخورید. استرس باعث افزایش نیاز ما به غذا می شود.
  6. آب بنوشید. هنگام عصبانی و متشنج بودن، مزه مزه کردن آب شما را مشغول کرده و ممکن است باعث کمک به شما برای مقاومت در برابر مصرف کافئین و غذای ناسالم (چیپس، …) شود.
  7. برای خواب اولویت قایل شوید. خواب برای بدن فرصت ترمیم را فراهم می کند. در صورت لزوم ملاقاتها و یا کارهای خانه را قربانی کنید ولی خواب را نه.
  8. انکار نکنید. اگر دچار عوارض جدی روانی و فیزیکی شده اید، تنها به نوشتن آنها بسنده نکنید. در اولین فرصت مشکلات را شناسایی و ریشه یابی نموده و آنها را مدیریت و درمان کنید.
  9. هر روز پیاده روی کنید. ممکن است زمان کافی برای تمرینهای ورزشی نداشته باشد، ولی با اختصاص روزانه ۱۰-۱۵ دقیقه برای پیاده روی می توانید به بررسی مشکلات خود بپردازید و سر حال بیایید.
  10. برای معاینات پزشکی و دندانپزشکی برنامه ریزی کنید. برای کسانی که مشاغل و سبک زندگی پر استرسی دارند، معاینات ادواری (چک آپ) یک الزام است. از قبل با مطب پزشکتان برای این نوع معاینات وقت بگیرید، و برنامه کاریتان را حول این زمانهای رزرو شده تنظیم کنید.

به نظر می رسد که حذف کامل استرس در زندگی بشر همیشه امکان پذیر نیست. ولی می توان استرس را شناخت و با آن مقابله کرد.

منابع:

Good Stress & Bad Stress: Is There a Difference?

درباره حسین کوهپایه

سید حسین کوهپایه کارشناس ارشد بهداشت حرفه ای، با سابقه کار در بندر پتروشیمی پارس و فاز 15 و 16. هم اکنون رییس یکی از شبکه های بهداشت شمیرانات هستم.

این مطلب را هم ببینید

تشریح بندهای استاندارد OHSAS: قسمت ۵- ارزیابی ریسک و تعیین کنترل ها

در پست قبل به موضوع شناسایی خطرات و اینکه در این فرآیند به چه مواردی …

۱ نظر

  1. سلام

    کاش این تقسیم بندی ها و حتی این نوع ترجمه کردن ها را پیش تر دیده بودم و

    پیش تر درک کرده بودم. در روزهایی که استرس های بد دانشگاه در ابن دو سال اخیر به شدت به من آسیب می رساند.

    آن موقع ها قطعا می توانست برای من خوب باشد.

    حالا که همه چیز تمام شده است و من به آرامشی خوب رسیده ام. تازه می بینم که کسی در این جا چنین ترجمه ای را

    پیش تر – در همان استرس های پر تنش من- انجام داده است.

    دست مریزاد. قدری هم کاربردی کنید این نظریه ها و مطالب را.

    اتنا کریمی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *